Yirmi yaş dişleri söz konusu olduğunda hemen herkesin çevresinde bir hikâye vardır.

Kimi bu dişler yüzünden günlerce ağrı çektiğini anlatırken, kimi de hiç fark etmeden sürdüklerini söyler. Bu nedenle birçok kişinin aklında aynı soru oluşur: 20'lik dişler her zaman çekilmeli mi?

Bu soruya kısa ve kesin bir "evet" ya da "hayır" cevabı vermek mümkün değildir. Çünkü her 20'lik diş aynı şekilde gelişmez. Bazı kişilerde bu dişler ağız içinde sorunsuz bir şekilde yerini alırken, bazı kişilerde ağrıya, enfeksiyona veya komşu dişlerde hasara yol açabilir. Bu nedenle 20'lik diş çekimi kararı, dişin varlığına değil oluşturduğu risklere göre değerlendirilmelidir.

20'lik Diş Nedir?

20 yaş dişleri, diş dizisinin en arkasında yer alan üçüncü büyük azı dişleridir. Genellikle 17 ile 25 yaş arasında sürerler. Ancak günümüzde insanların çene yapısı geçmiş nesillere göre daha küçük olduğu için bu dişlere yeterli alan kalmaması oldukça sık karşılaşılan bir durumdur.

Bu nedenle bazı 20'lik dişler tamamen sürerken, bazıları gömülü veya yarı gömülü şekilde kalabilir.

Gömülü 20'lik Diş Nedir?

Bazı 20'lik dişler çene kemiğinin içerisinde tamamen gömülü kalabilir. Bazıları ise yalnızca bir kısmı sürerek yarı gömülü halde ağız ortamına açılır.

Özellikle gömülü 20'lik diş ve yarı gömülü dişler, diş hekimlerinin en sık karşılaştığı problemler arasında yer alır. Çünkü bu bölgelerde yiyecek artıkları ve bakteriler kolayca birikebilir.

Kişi ne kadar dikkatli dişlerini fırçalarsa fırçalasın, bu alanların temizlenmesi çoğu zaman zor olur.

Hangi Durumlarda 20'lik Diş Çekimi Gerekebilir?

Tekrarlayan Enfeksiyonlar

Yarı gömülü dişlerde sıklıkla görülen enfeksiyonlar;

• Diş eti şişliği
• Ağrı
• Ağız kokusu
• Çiğneme sırasında hassasiyet
• Ağız açmada zorlanma

gibi şikayetlere neden olabilir.

Bu enfeksiyonlar sık tekrarlıyorsa 20'lik diş çekimi genellikle en uygun tedavi seçeneği olur.

Komşu Dişlere Zarar Vermesi

Bazı 20 yaş dişleri yana yatık veya eğimli şekilde gelişir.

Bu durumda önündeki ikinci azı dişine baskı yaparak:

• Çürük oluşumuna
• Kemik kaybına
• Kök yüzeyi hasarına

neden olabilir.

Bu tür durumlarda yalnızca problemli dişi değil, komşu dişi de koruyabilmek için çekim önerilebilir.

Kist Oluşumu

Bazı gömülü dişlerin çevresinde zamanla kistler gelişebilir.

Bu kistler başlangıçta herhangi bir belirti vermeyebilir. Ancak ilerleyen dönemde büyüyerek çene kemiğinde ciddi hasarlara yol açabilir.

Bu nedenle gömülü dişlerin düzenli radyografik kontrollerle takip edilmesi önemlidir.

Ağrı ve Sürme Problemleri

20 yaş dişleri sürmeye çalışırken çene kemiği ve çevre dokular üzerinde baskı oluşturabilir.

Bu durum:

• Sürekli ağrı
• Basınç hissi
• Çiğneme zorluğu

gibi problemlere yol açabilir.

Bu şikayetlerin devam ettiği durumlarda çekim düşünülebilir.

Her Gömülü 20'lik Diş Çekilmeli Mi?

Hayır.

Günümüzde diş hekimliği yaklaşımı, belirti vermeyen her gömülü dişin çekilmesi gerektiği görüşünden uzaklaşmıştır.

Eğer gömülü diş:

• Enfeksiyon oluşturmuyorsa
• Kist gelişimine neden olmuyorsa
• Komşu dişlere zarar vermiyorsa
• Düzenli kontrollerde sorun göstermiyorsa

çekim yerine takip tercih edilebilir.

20'lik Diş Çekimi Ağrılı Bir İşlem Midir?

20'lik diş çekimiyle ilgili en yaygın endişelerden biri ağrıdır.

Günümüzde kullanılan modern anestezi yöntemleri sayesinde işlem sırasında ağrı hissedilmez. Hasta yalnızca hafif bir baskı veya titreşim hissedebilir.

Çekim sonrasında ise birkaç gün sürebilen:

• Hafif ağrı
• Şişlik
• Hassasiyet

gibi durumlar görülebilir.

Hekimin önerdiği ilaçların kullanılması ve bakım önerilerine uyulması iyileşme sürecini hızlandırır.

Yaş Faktörü Çekim Kararını Etkiler Mi?

Genç yaşlarda yapılan çekimlerde iyileşme süreci genellikle daha hızlıdır.

Kemik yapısının daha esnek olması ve dokuların daha hızlı yenilenmesi nedeniyle çekim sonrası komplikasyon riski daha düşüktür.

Bu nedenle risk oluşturduğu düşünülen gömülü dişlerin uzun yıllar bekletilmesi her zaman doğru yaklaşım olmayabilir.

Ancak çekim kararı mutlaka klinik muayene ve radyolojik değerlendirme sonrasında verilmelidir.

20'lik Dişler Ön Dişlerde Çapraşıklık Yapar Mı?

Toplumda yaygın olan inanışlardan biri de 20 yaş dişlerinin ön dişlerde çapraşıklığa neden olduğudur.

Ancak güncel bilimsel çalışmalar, ön dişlerde oluşan çapraşıklığın yalnızca 20 yaş dişlerine bağlı olmadığını göstermektedir.

Bu nedenle yalnızca ileride çapraşıklık oluşmasın düşüncesiyle her 20 yaş dişinin çekilmesi gerektiğini söylemek doğru değildir.

Sonuç

20'lik dişler her zaman çekilmeli mi sorusunun tek bir cevabı yoktur. Bazı 20 yaş dişleri yıllarca hiçbir problem yaratmadan ağızda kalabilirken, bazıları erken dönemde ciddi sorunlara neden olabilir.

Eğer 20 yaş dişi sağlıklı şekilde sürmüş, temizlenebiliyor ve çiğneme fonksiyonuna katılıyorsa çekim gerekmeyebilir. Ancak tekrarlayan enfeksiyonlar, ağrı, komşu dişlerde hasar, kist oluşumu veya sürme problemleri varsa 20'lik diş çekimi en doğru seçenek olabilir.

Bu nedenle düzenli diş hekimi kontrolleri ihmal edilmemeli ve çekim kararı kişiye özel değerlendirme sonucunda verilmelidir.